Kế hoạch bài dạy Đạo Đức 1 - Tuần 22 - Bài 20. Không nói dối 2026-2027 (Tích hợp Năng lực số và AI)

 Lop1.vn – Thư viện Giáo án Lớp 1
 KẾ HOẠCH BÀI DẠY
 BÀI 20. KHÔNG NÓI DỐI
 Trường: ................................ Năm học: 2026–2027
 Giáo viên: ................................ Lớp: 1........
 Môn học: Đạo đức Tuần: 22 Số tiết: 1
 Ngày soạn: .... / .... / ........ Ngày dạy: .... / .... / ........
 Biên soạn bởi: Lop1.vn
1. Yêu cầu cần đạt
Nhận biết biểu hiện nói dối, tác hại và lợi ích của nói thật qua hai câu chuyện; phân biệt ba cách trả lời 
theo việc thực sự đang làm.
Nói thật khi quên đồ hoặc chưa làm việc; biết nhận phần mình, xin giúp và khắc phục, không dùng nội 
dung do máy tạo làm bằng chứng giả.
Phát triển năng lực điều chỉnh hành vi, tự chủ, giao tiếp và hợp tác; phẩm chất trung thực, trách nhiệm, 
nhân ái khi góp ý.
Năng lực số – CB1.1.2: Đánh giá dữ liệu, thông tin và nội dung số. Dựa vào nguồn và sự việc đã biết 
để kiểm tra trước khi tin/chia sẻ; biết chưa đủ căn cứ thì hỏi người lớn.
Giáo dục AI – 1.B1.1, B1. Các khía cạnh đạo đức của AI: nhận ra việc dùng AI bịa bằng chứng để lừa 
là có hại; nói rõ nội dung tạo bằng máy.
2. Đồ dùng dạy học
GV: SGK tr.48–49; chuyện Cậu bé chăn cừu (ngụ ngôn Ê-dốp), chuyện Cất cánh (Tuyết Mai); năm 
tranh chuyện và ba tranh trả lời mẹ, tình huống quên bút.
Ba thẻ nguồn thông tin và thẻ đề nghị AI bịa bằng chứng ghi rõ trong bài; bút chì/hộp bút để đóng vai, 
chỉ dùng vai giả định.
HS: SGK và bút; phiếu nhắc cuối bài. Không yêu cầu thú nhận chuyện riêng trước lớp, tạo nội dung 
giả thật, đăng nhập hay cung cấp ảnh/giọng nói.
3. Các hoạt động dạy học chủ yếu
35 phút. Cá nhân, cặp, nhóm bốn và cả lớp. Nhận xét lời nói so với sự việc, khuyến khích sửa và nói 
thật; không gán nhãn HS hay dọa rằng một lỗi khiến mọi người mãi xa lánh. Có thể chia sẻ riêng hoặc 
nói về nhân vật.
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Mở đầu – Cậu bé chăn cừu (4 phút)
Kể ngắn: cậu bé chăn cừu nhiều lần kêu có sói dù Nêu báo có sói khi không có; làm mọi người mất 
không có để trêu người làng. Khi sói đến thật, tin nên lúc cần không được giúp kịp.
cậu kêu nhưng mọi người không tin, đàn cừu bị 
hại. Hỏi cậu nói dối gì và hậu quả ra sao?
 1 Lop1.vn – Thư viện Giáo án Lớp 1
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Chốt nói điều trái sự thật để lừa làm hại lòng tin; Nêu cần nói đúng việc đã xảy ra, nghe bài để biết 
nói thật giúp người khác hiểu để hỗ trợ. Giới cách thực hiện.
thiệu bài, không yêu cầu HS kể lỗi của mình 
ngay.
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Khám phá – Câu chuyện Cất cánh (9 phút)
 Ảnh cắt: Cất cánh (Tuyết Mai) – SGK Đạo đức 1, Kết nối tri thức với cuộc sống, tr.48.
Kể theo đủ năm tranh: 1 gia đình đại bàng ở núi Kể đúng thứ tự, phân biệt lời đáp của nâu với 
sát biển; 2 mẹ dặn chăm tập; 3 đen tập bay, nâu việc nâu đã làm; không thêm kết cục ngoài tranh.
ngủ; 4 mẹ hỏi đã tập tốt chưa, cả hai đáp tốt rồi; 5 
đến ngày vượt biển, đen theo mẹ, nâu run rồi rơi 
xuống nước. Mời một em kể lại, bạn bổ sung.
Hỏi nâu nói dối điều gì, hậu quả thế nào? Vì sao Nâu chưa tập mà nói tập tốt; khi bay không làm 
không nên nói dối? Nếu chưa luyện được, nâu được, gặp nguy hiểm. Cần nói ‘Con chưa tập đủ, 
nên nói và nhờ mẹ thế nào? mẹ giúp con luyện’, không giấu để mẹ tưởng đã 
 sẵn sàng.
Chốt nói dối có thể gây hại và mất tin; nói thật để Lắng nghe, góp ý nhẹ và giúp sửa; không chế 
được giúp, sửa việc còn thiếu. Hỏi người nghe giễu hay kể lỗi bạn cho nhiều người.
cần làm gì khi bạn dám nói thật?
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
 2 Lop1.vn – Thư viện Giáo án Lớp 1
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Luyện tập – Nói đúng việc đang làm (6 phút)
Mẹ hỏi ‘Con đang ôn bài à?’. Cho nhóm xem ba Chọn 2 và 3 vì nói đúng việc đang làm; không 
cách: 1 đang xếp hình nhưng nói đang ôn; 2 đang chọn 1. Cách 2 vừa ôn bài vừa nói thật; cách 3 
làm bài và đáp ‘Vâng ạ’; 3 đang xếp hình và nói nói thật nhưng nếu đến giờ học cần cất đồ chơi để 
đang chơi xếp hình. Hỏi chọn cách nào, phải nhìn học.
cả hành động hay chỉ nghe lời?
Mời chia sẻ tự nguyện một lần nói chưa đúng và Có thể nói lo, áy náy, nhẹ lòng khi nói thật; chọn 
cảm xúc, hoặc kể về nhân vật nếu không muốn sửa bằng nói lại đúng sự việc, nhận trách nhiệm 
nói chuyện mình. Khen lời trung thực, hỏi cách và làm việc cần làm.
sửa.
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Luyện tập – Nguồn rõ, lời thật (6 phút)
NLS – CB1.1.2: Đánh giá dữ liệu, thông tin và A có người trực tiếp xác nhận; B là nội dung tạo, 
nội dung số. Đọc ba thẻ có nguồn: A ‘GV vừa không chứng minh lớp đã làm; C cần kiểm tra. 
nhìn thấy lớp đã cất sách’; B ‘Hình do máy tạo Hỏi GV, đối chiếu việc thực tế trước khi tin/chia 
mô tả lớp sạch, không ghi lại việc thật’; C ‘Một sẻ, không đoán chỉ qua hình đẹp.
tin không rõ ai gửi nói lớp đã dọn’. Nhóm xếp Đã 
có căn cứ/Do máy tạo/Chưa đủ căn cứ.
AI – 1.B1.1, B1. Các khía cạnh đạo đức của AI. Có thể lừa thầy cô/gia đình, làm mất tin. Từ chối 
Nêu một bạn chưa dọn nhưng muốn dùng AI tạo dùng làm chứng cứ; nói ‘Em chưa làm, em sẽ 
hình để báo đã làm. Hỏi ai bị hiểu sai, vì sao có thực hiện phần đã nhận’ và ‘Hình này do máy 
hại, nên nói gì? Không tạo ảnh thật trong hoạt tạo’ nếu giới thiệu hình giả lập.
động.
AI – Cho cặp tập người đề nghị/ người từ chối; ‘Mình không dùng hình máy tạo để nói việc chưa 
nhắc máy tạo nội dung không có nghĩa sự việc đã làm là đã làm’; đổi sang báo thật và xin thời gian 
xảy ra. khắc phục.
 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Vận dụng – Em quên bút chì (5 phút)
Cô kiểm tra đồ dùng, bạn gái quên bút. Đọc ba Chọn 2 nhận đúng việc mình quên; không đổ lỗi 
cách: 1 mượn bạn vì sợ bị phê bình để giấu; 2 nói hoặc mượn để che giấu. Sau khi báo thật, có thể 
‘Con xin lỗi, con quên bút’; 3 đổ cho mẹ không xin cô cho mượn để tiếp tục học.
bỏ vào cặp. Cặp chọn và giải thích.
Đóng vai cô/bạn, tập báo thật – xin giúp – hẹn ‘Con quên bút, cô cho con mượn để học được 
chuẩn bị tốt hơn; GV đáp hỗ trợ, cho HS nói lại không ạ? Tối con sẽ kiểm cặp’. Biết xin mượn để 
nếu còn đổ lỗi. học khác với dùng để giấu việc quên.
 3